Sinds 1 januari 2026 houden cryptoaanbieders bij wie hun klanten zijn en wat die met hun crypto doen. Begin 2027 gaan die gegevens voor het eerst naar de Belastingdienst. Dat is DAC8. Voor jouw aangifte veranderen de regels niet, maar de Belastingdienst krijgt wel veel meer zicht op crypto. Dit is algemene informatie, geen belastingadvies.
Wat is DAC8?
DAC8 is een Europese richtlijn (Richtlijn (EU) 2023/2226) over het uitwisselen van gegevens over cryptoactiva. Nederland heeft die ingevoerd met de Wet implementatie EU-richtlijn gegevensuitwisseling cryptoactiva (wetsvoorstel 36.782). De Tweede Kamer nam de wet aan op 27 januari 2026, de Eerste Kamer op 31 maart 2026. De wet is op 10 april 2026 gepubliceerd en geldt met terugwerkende kracht vanaf 1 januari 2026.
De gegevens gaan niet alleen naar de Belastingdienst. EU-lidstaten wisselen ze automatisch met elkaar uit. Met landen buiten de EU gebeurt dat via het CARF van de OESO, als die landen de bijbehorende overeenkomst hebben getekend.
Wie moet gegevens doorgeven?
De plicht ligt bij de aanbieders, niet bij jou. Het gaat om cryptodienstverleners met een MiCA-vergunning en om partijen zonder MiCA-vergunning die beroepsmatig omwisseltransacties uitvoeren voor hun klanten. Partijen zonder geldige vergunning moeten zich registreren. In Nederland zijn ongeveer 100 cryptodienstverleners. Welke aanbieders een vergunning hebben, lees je op crypto exchanges met vergunning.
Een aanbieder die zich niet aan de regels houdt, kan een bestuurlijke boete krijgen tot het bedrag van de zesde categorie. Ook strafrechtelijke vervolging is mogelijk.
Welke gegevens worden gedeeld?
De vier kaarten hierboven vatten het samen. Iets uitgebreider:
- Wie je bent: naam, adres, fiscale woonplaats en fiscaal nummer. In Nederland is dat je BSN. Volgens de toelichting bij de wet ook je geboortedatum en geboorteplaats.
- Wat je ruilt: de soort crypto, het type transactie, het aantal eenheden, het brutobedrag en de marktwaarde. Dat geldt voor aan- en verkopen tegen euro’s en voor crypto tegen crypto.
- Wat je verstuurt: overboekingen met soort, aantal en waarde, ook naar een externe wallet waarvan de beheerder onbekend is. Een overboeking naar je eigen wallet valt daar dus ook onder.
- Grote betalingen: betalingen met crypto via de aanbieder boven 50.000 dollar of de tegenwaarde daarvan.
De Belastingdienst noemt daarnaast informatie over het saldo van klanten.
De tijdlijn van DAC8
Op de tijdlijn hierboven zie je de belangrijkste data. Aanbieders verzamelen gegevens vanaf 1 januari 2026. De eerste rapportage, over heel 2026, moet uiterlijk 31 januari 2027 bij de Belastingdienst liggen. Daarna gebeurt dat elk jaar uiterlijk 31 januari. Je aanbieder moet je ook uiterlijk 31 januari na het kalenderjaar laten weten welke gegevens hij doorgeeft. Daarnaast moet de aanbieder je identiteit vaststellen en controleren. Vraagt je exchange je om gegevens aan te vullen, dan kan dat hiermee te maken hebben.
Wat betekent DAC8 voor jou?
Voor particulieren verandert er niets aan de aangifte. Crypto valt nog steeds in box 3, met de waarde op 1 januari als basis. De Belastingdienst vult crypto ook niet vooraf in. Je vult de waarde dus zelf in bij het vakje Cryptobezittingen. Hoe dat gaat, lees je op crypto in je aangifte. De waarde op 1 januari vind je meestal in het jaaroverzicht van je exchange.
De Belastingdienst gebruikt de gegevens om aangiftes te controleren, voor toezicht en om mensen te informeren over hun verplichtingen. Ook moeten ze helpen om belastingontwijking en ontduiking te voorkomen. Vanaf 2027 kan de Belastingdienst de waarde die jij opgeeft dus naast de gegevens van je aanbieder leggen.
Hoeveel crypto je zonder belasting mag hebben, hangt niet van DAC8 af. In 2026 is het heffingsvrij vermogen in box 3 € 59.357 per persoon, voor je totale vermogen en niet alleen voor crypto. Meer daarover op de pagina over crypto en box 3.
Kan de Belastingdienst je crypto zien?
Ja, steeds beter. Vanaf de eerste rapportage begin 2027 ontvangt de Belastingdienst gegevens van aanbieders over 2026. Dat geldt ook voor aanbieders in andere EU-landen, omdat de lidstaten de gegevens uitwisselen. Zo krijgt de Belastingdienst volgens eigen zeggen ook zicht op cryptobezit in het buitenland.
Bewaar je crypto in je eigen wallet, dan is er geen aanbieder die over die wallet rapporteert. Wel staat een overboeking vanaf een aanbieder naar die wallet in de rapportage. Voor de aangifte maakt het soort wallet geen verschil: alle crypto die je bezit, geef je op.
Vergeten crypto op te geven?
Heb je crypto in een eerdere aangifte niet of te laag opgegeven, dan kun je dat zelf rechtzetten. Je dient de aangifte opnieuw in via Mijn Belastingdienst. Dat kan tot 5 jaar na het jaar waarover de aanslag gaat, ook na een definitieve aanslag.
Gaat het om meer dan een foutje, dan is er de vrijwillige verbetering. Die kan zolang je niet weet, of redelijkerwijs kunt weten, dat de Belastingdienst al vermoedt dat je iets niet hebt opgegeven. Je meldt het met het formulier “Melding vrijwillige verbetering” of via Mijn Belastingdienst. Of er een boete volgt, beoordeelt de Belastingdienst per geval. De pagina’s van de Belastingdienst zijn niet eenduidig over wanneer je geen boete krijgt bij inkomen uit sparen en beleggen. Vraag het daarom na bij de Belastingdienst of een adviseur.
Een boete kan oplopen tot 100% van de te weinig betaalde belasting, en bij inkomsten uit vermogen tot 300%. De Belastingdienst kan tot 5 jaar terug navorderen, met belastingrente. Bij buitenlands inkomen of vermogen is dat 12 jaar.
Pas op voor valse e-mails over DAC8
De Belastingdienst waarschuwt dat er valse e-mails over cryptobezit rondgaan. De waarschuwing bovenaan deze pagina gaat daarover. Onthoud dat DAC8 een plicht is voor aanbieders: jij hoeft als particulier niets extra te doen. Krijg je een bericht dat zegt dat je door DAC8 gegevens moet invullen, moet betalen of moet inloggen via een link, wees dan extra voorzichtig. Klik niet op de link en neem bij twijfel zelf contact op met de Belastingdienst via de kanalen die je al kent.
